Afmennskun auðmanna

Frjálshyggjufélagið sendi frá sér áhugaverða ályktun á dögunum. Hún var löng og tyrfin og afar illa samin, en það af henni sem komst í fréttir var sú að orðið auðmaður væri hjá vinstrimönnum farið að hljóma eins og gyðingur hjá áróðursmeisturum nasista. Ansi djúpt í árinni tekið. Og ekki rétt.
Ennþá.

Undanfari helfarar gyðinga var nokkuð langur. Ef stiklað er á virkilega stóru og einfaldað mjög, þá átti Þýskaland í alvarlegri kreppu eftir fyrra stríð. Nokkrir viðskiptamenn sáu sér þó leik á borði og tókst að auðgast talsvert (þó ekki nokkurn skapaðan hlut miðað við það sem við sáum í góðærinu, í dag héti það "að hafa það sæmilegt") sem sagt, ákveðnum mönnum sem voru slungnir í viðskiptum tókst að hafa það sæmilegt í gegnum kreppu millistríðsáranna, og líka í gegnum hrunið 1929 og eftirleik þess. Margir þessarra einstaklinga voru gyðingar sem gáfu trúbræðrum sínum og vinum ýmsar ívilnanir sem öðrum buðust ekki. Á hinn bógin voru þeir ríku sem sveltandi almúginn þurfti að horfa uppá alls ekki allir gyðingar og því síður voru allir gyðingar ríkir.

Þetta varð til þess að þýskur almenningur var mjög tilbúinn, og tók því raunar fagnandi, þegar nasistaflokkurinn tók til við að hreinsa til í þessari auðklíku og nota eigur hennar til að borga erlendar skuldir ríkisins. Og þetta hljómar kunnuglega.

Það sem gerðist í Þýskalandi var að gyðingar voru afmennskaðir. Enda áttu menn erfitt með að skilja hvernig ákveðnir einstaklingar gátu verið svo harðbrjósta að sölsa undir sig auð á meðan almenningur og ríkið barðist í bökkum og komst varla (og margir ekki) af. Var það mannlegt? Og það er í rauninni óskiljanlegt, frá mannúðarsjónarmiðum. Hins vegar var nokkuð stórt stökk yfir í að halda því fram að þessir menn hafi verið eintómir gyðingar og allir gyðingar. En þá ber að hafa í huga hversu mikið auðveldara var að hafa stjórn á upplýsingaflæði þá en nú.

Ég hef tilhneigingu til að bera saman hrunið og lok fyrri heimsstyrjaldarinnar. Reyndar er ótrúlegt hversu margt í tíðaranda góðærisins og tíðaranda stríðsins er líkt. Sérstaklega þöggun á allri gagnrýni sem tíðkaðist á báðum tímum. Í góðærinu var í rauninni það sama að gerast og nú. Það voru ekki nema fáir sem auðguðust. Þorri þjóðarinnar barðist í bökkum og verðlag hækkaði. Það hét bara ekki verðbólga heldur "þensla" og það var bannað að tala um að einhverjir hefðu það annað en ótrúlega gott. Til dæmis var bara lítið minnst á Vestfirði, svona yfirhöfuð.

Í dag er staðan á Íslandi þannig að almenningur á að borga, auk allra sinna skulda, fleiriþúsund milljarða af skuldum sem örfáir einstaklingar stofnuðu til. En í dag sér upplýsingasamfélagið til þess að við vitum hvaða einstaklingar eiga í hlut. Og að sjálfsögðu beinist mesta reiðin gegn þeim sem bárust mest á í góðærinu. Þeir sem bókstaflega stráðu peningunum í kringum sig. Það sem við vissum ekki þá, en vitum núna, er að þetta voru okkar peningar. Þetta voru peningar sem nú verða teknir af almannaþjónustu og okkur persónulega í gegnum skatta og vexti.

Og þeir eru ekki hættir.

Á meðan almenningur og þjóðfélagið horfir frammá allskonar gjaldþrot eru sömu einstaklingar enn í felum með milljarðana sína. Lifa kóngalífi. Hamast við að þvo skuldirnar hver af öðrum.

Hversu mennskir eru þeir menn sem hugsa um það eitt að halda í milljarðana sem þeim mun aldrei endast ævin til að eyða, hversu hátt sem þeir lifa, og vera í náðinni hjá fámennri klíku auðseggja, en láta sig einu gilda hvernig almenningur fósturjarðarinnar hefur það? Að skerða þurfi þá grunnþjónustu sem ekki græddi á góðærinu? Hvers konar þjóðníðingar eru það sem setja eigin pólitíska frama framar þjóðarhag í þessu ástandi? Og þykjast ekkert sjá að því að vera með puttana bæði í stjórnmálum og viðskiptalífi? Hvers konar maður er það sem lætur sér í léttu rúmi liggja að vera "persona non grata" í sínu heimalandi, svo lengi sem hann getur lifað eins hátt og hann vill af eigum sínum?

Er þetta mennskt?

Í ályktun frjálshyggjufélagsins átti að felast hræðsluáróður. Hann hljóðaði svona: Sauðsvartur almúginn haldi kjafti og borgi brúsann, annars er hann eins og nasistar í seinni heimsstyrjöldinni.

Ég held hins vegar að raunveruleg hætta sé á ferðum. Í þjóðfélaginu kraumar heilög og réttlát reiði sem á eftir að magnast ef núverandi ástand fær að stigmagnast í 13 ár. Þá verðum við líka tilbúin fyrir Hitler.

Ríkisvaldið verður að aðskilja sig frá viðskiptalífinu. Og ríkisvaldið verður að skipta sér af í viðskiptalífinu. Því lengur sem beðið er með það, því meiri verður fasisminn, og jafnvel mannréttindabrotin, þegar af því loksins verður að einhver taki sig til og "hreinsi til".

Líkingin við Þýskaland millistríðsáranna er ekkert alveg út í hött.
En það er ekki blanki meirihlutinn sem ætti að vera hræddur.

Besta lausn sem ég hef heyrt á Ísbjargarfjandanum

Ég sá þessa hugmynd í kommenti hér.

Einfaldasta leiðint til að Icesave-málið endi einhverntíma einhversstaðar, ríkisstjórnin feli Bjarna Ben og Sigmundi Davíð að ganga frá málinu.

Ríkisstjórnin og Alþingi geti þá snúið sér að öðru, og jafnvel fjölmiðlar líka.

Þetta er besta hugmynd sem ég hef heyrt á ævinni og vona að það berist Jógrími.

Sveitasælan

Það er næstum óheilbrigt hvað við erum að hafa það gott. Við hjónin skiptumst á að sofa syndsamlega lengi á morgnana. Þau litlu eru búin að hitta kindur og ketti og hnoðast heilmikið úti í snjónum. Freigátan er þar að auki búin að taka eina flugferð niður stigann og fara í Freyvangsleikhúsið og sjá Dýrin í Hálsaskógi. Það gerði nú aldeilis lukku.

Fermingarundirbúningsfundur með hinum helmingnum af foreldrateymi Smábátsins var frábær og nú eru veislurnar ógurlegu næstum ekki óyfirstíganlegar lengur. Sem er eins gott. Við Rannsóknarskip erum bæði að skipuleggja leikstjórn (ir?) sem hefst núna og stendur næsta mánuðinn eða svo.

Þegar maður fer svona út úr heiminum, vinnur ekki, sefur nóg, þá fer hausinn á manni á heilmikið flug. Ég er til dæmis búin að skipuleggja sumarið, svona í meginatriðum, og er í endalausum valkvíða um hvort ég á að:
- Fara á Leiklistarskóla Bandalagsins í júní, og ef ég fer, á hvaða námskeið ég á að fara þar sem ég held að tvö verði í boði sem mig langar á.
- Sækja um að fara á geðbilað höfunda-rítrít á Ítalíu í júlí sem bandarískt experímentalleikhúsbatterí heldur. Myndi ekki vita hvort ég fengi inni fyrr en 1. júní og kostnaðaráætlun hljóðar uppá hálfa milljón.
- Hvort ég ætti kannski ekkert að vera að fara neitt þar sem ég þarf að yfirgefa fjölskylduna í viku í ágúst og halda Norður-Evrópska leiklistarhátíð á Akureyri.

Sem sagt. Fyrir utan valkvíðann, og leikstjórnarplönin, og ferðirnar út í snjóinn að þreyta börnin, erum við að slappa ferlega af. Erum reyndar að missa af svo mörgum afmælum, viðburðum og allskonar í bænum að annars hefði þetta líklega verið annasamasta helgi ársins. En þetta er alveg nauðsynlegt líka.

Á morgun verður brunað í bæinn, eftir hádegi.

Litla jafnréttisdrottningin

Á leikskóla Freigátunnar búa börnin sjálf til grímubúningana sína. Og þá er líka alltaf þema og þau fá að velja hvaða persóna þau eru. Í fyrra voru það Múmínálfarnir. (Freigátan valdi að vera Snabbi.) Í þetta sinn er það ævintýrið um Stígvélaða köttinn.

Þegar Freigátan kom af leikskólanum í gær frétti ég að hún hefði verið að búa til fína kórónu. Móðurskipið dró að sjálfsögðu ályktun (gegnsýrða af fordómum um metnað fjögurra ára stúlkna) og spurði: Já? Ætlarðu að vera prinsessa?

Freigátan: (Djúpt hneyksluð) Nöjts! Auðvitað kóngurinn!

Segiði svo að ungar stúlkur sæki ekki í valdastöður...

Lausnin fundin!

Af hverju hafa bankar efni á að afskrifa hundruð milljarða á meðan þjóðfélagið þarf að skera niður alla opinbera þjónustu við trog?

Hvernig væri nú að þessir vellauðugu bankar lánuðu ríkinu fyrir skuldunum... og afskrifuðu þær svo?

Og afskrifuðu þessar skitnu krónur sem almenningur skuldar í leiðinni?

Það eru greinilega til nóóóógir peningar.

Ég ætla norður í snjóinn á eftir og eyða helginni með stór-tengdafjölskyldunni og gera mitt besta til að stunda enga líkamsrækt og pirra mig ekkert á helvítis fokkíng fokkinu.

Ókei?

Uppfokk

Ég hef ekkert montað mig af heilsuræktarbyltingunni nýlega. En það er ekki þar með sagt að hún fari eitthvað dvínandi. Bara orðið svo innbyggt í lífið að gúlla í sig Herbalife í 2/3 mála, hlaupa svona 3svar í viku, stunda kellingaleikfimi í hádeginu, jóga tvisvar í viku og bolta með hinum kjellingunum á hæðinni einu sinni í viku, að það þarf ekki að taka það fram. Og þó þetta sé kannski orðinn dágóður slatti, þá verð ég alveg dragúldin ef ég missi af einhverju af þessu.

En nú er orðið kalt. Og ég fattaði það ekki þegar ég fór út að hlaupa í gær. Með þeim afleiðingum að liðamót uppfokkuðust í hrönnum og bættust við allskonar uppsafnaða stífni frá þorrablóti um síðustu helgi, einum fótbolta á vitlausum skóm frá vikunni á undan, og hinu og þessu.

Enda er ég að hugsa um að gera nokkuð byltingarkennt um næstu helgi. Við erum að fara norður miðvikudag til sunnudags. Ég ætla hvorki að taka Herbalifið né hlaupaskóna með. Og helst ætla ég lítið að nenna að fylgjast með fréttum, heldur.

Semsagt, afeitrun og mýking í hvívetna!

Menningarglött

Fór á tónleika með Band on stage í gær. Það var hroðalega gaman. Gott stöff. Ármann, Sara og Loftur fluttu ýmis b-hliða lög alveg héðan og þaðan. Og afar vel.

Svo sá ég Ufsagrýlur áðan. Viðeigandi að sjá þær í dag, en í dag er einmitt fyrsti dagurinn á nýju kínversku ári sem ku vera ár tígursins, og það á að vera árið sem við Sjón, sem erum bæði tígrar, eigum að verða ógurlega heppin. Og það er óttalegur Grímufnykur af þessari sýningu, verð ég að segja. Klárlega besta hrunstykkið sem ég hef séð, ennþá, og alveg örugglega mikilvægari upplifun heldur en að lesa "rannsóknarskýrsluna" og alveg örugglega sannferðugri um eftirleik hrunsins.

Mikið svakalega er annars kalt úti!
Ég sem hélt að sumarið væri komin...